İpek Böcekçiliği ve Dokuma İçin İpeğin Geleneksel Üretimi
Son güncelleme:
Dut yaprağıyla beslenen ipek böceklerinin yetiştirilmesinden kozadan iplik çekilmesine ve dokumaya kadar uzanan geleneksel üretim.
- TürEl sanatları
- KonumBursa başta olmak üzere
- BölgeTürkiye geneli
- DönemYüzyıllardır süren gelenek
- UNESCOSomut Olmayan Kültürel Miras Temsili Listesi (çok uluslu), 2022
Miras Okulu
Bu konuyu uzmanından dinle
Bu konuda şu an planlanmış bir ders yok.
Bu konuyu sen anlat
Bir yerin, bir zanaatin ya da bir geleneğin uzmanı mısın? Bilgini Miras Okulu'nda ders, atölye ya da söyleşiyle paylaşmak istersen bize yaz.
Geleneğin tarihçesi
İpek böcekçiliği Anadolu'da yüzyıllar boyunca önemli bir geçim kaynağı oldu. Bursa, Osmanlı döneminden itibaren ipek ticaretinin ve dokumacılığının merkezlerinden biriydi. Üretim; dut ağaçlarının yetiştirilmesini, böceklerin beslenmesini, kozaların toplanmasını, ipliğin çekilmesini ve dokumayı kapsayan uzun bir bilgi zinciri.
Öne çıkan unsurlar
Dut yaprağıyla beslenen ipek böcekleri; kozaların sıcak suda çözülerek iplik çekilmesi; ipek kumaşlar ve bürümcük gibi dokumalar.
Bugün nasıl yaşatılıyor?
Üretim, Bursa ve çevresi başta olmak üzere bazı yörelerde sürüyor; Koza Han kentteki ipek ticaretinin simgesi olmaya devam eder.
Tek bir kozadan çekilen ipek ipliği yüzlerce metre uzunluğa ulaşabilir.
Sık sorulan sorular
İpek Böcekçiliği ve Dokuma İçin İpeğin Geleneksel Üretimi nedir?
Dut yaprağıyla beslenen ipek böceklerinin yetiştirilmesinden kozadan iplik çekilmesine ve dokumaya kadar uzanan geleneksel üretim.
İpek Böcekçiliği ve Dokuma İçin İpeğin Geleneksel Üretimi UNESCO listesine ne zaman alındı?
2022 yılında UNESCO'nun şu listesine kaydedildi: Somut Olmayan Kültürel Miras Temsili Listesi (çok uluslu).
İpek Böcekçiliği ve Dokuma İçin İpeğin Geleneksel Üretimi bugün yaşatılıyor mu?
Üretim, Bursa ve çevresi başta olmak üzere bazı yörelerde sürüyor; Koza Han kentteki ipek ticaretinin simgesi olmaya devam eder.
Kaynaklar
- UNESCO, Somut Olmayan Kültürel Miras listeleri kaydı: İpek Böcekçiliği ve Dokuma İçin İpeğin Geleneksel Üretimi (2022).
- T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Yaşayan Miras ve Kültürel Etkinlikler Genel Müdürlüğü, Türkiye'nin UNESCO listelerindeki unsurları.
- UNESCO Türkiye Millî Komisyonu yayınları.
Aynı türden diğer kayıtlar
Geleneksel Türk Ebru Sanatı
Türkiye geneli
Kitreli suyun yüzeyine serpilen boyalarla oluşturulup kâğıda aktarılan, her biri tek olan desen sanatı.
Geleneksel Çini Ustalığı
Kütahya, İznik ve diğer merkezler
Sırlı seramik yüzeylere el ile desen işlenmesine dayanan, Selçuklu ve Osmanlı mimarisinin ayrılmaz parçası olan zanaat.
Hüsn-i Hat
Türkiye geneli
Kamış kalem ve isli mürekkeple harflerin ölçü ve ritimle yazıldığı geleneksel güzel yazı sanatı.