Göreme Milli Parkı ve Kapadokya Kayalık Alanları
Son güncelleme:
Peribacaları, kayaya oyulmuş kiliseleri ve yeraltı şehirleriyle doğa ile insanın birlikte şekillendirdiği bölge.
- TürKültürel peyzaj
- KonumNevşehir
- Bölgeİç Anadolu
- DönemBizans dönemi kaya yerleşimleri başta olmak üzere çok katmanlı
- UNESCODünya Mirası Listesi (karma alan), 1985
Miras Okulu
Bu konuyu uzmanından dinle
Bu konuda şu an planlanmış bir ders yok.
Bu konuyu sen anlat
Bir yerin, bir zanaatin ya da bir geleneğin uzmanı mısın? Bilgini Miras Okulu'nda ders, atölye ya da söyleşiyle paylaşmak istersen bize yaz.
Göreme Milli Parkı ve Kapadokya Kayalık Alanları tarihçesi
Erciyes, Hasandağı ve Göllüdağ'ın milyonlarca yıl önceki püskürmeleriyle biriken tüf tabakaları, rüzgâr ve yağmurla aşınarak bugünkü peribacalarını oluşturdu. Kolay oyulabilen bu kaya, bölge insanına barınak, depo ve ibadet mekânı açma imkânı verdi. Özellikle Orta Bizans döneminde Göreme çevresinde yoğun bir manastır yaşamı gelişti ve kayaya oyulmuş yüzlerce kilise fresklerle süslendi. Derinkuyu ve Kaymaklı gibi çok katlı yeraltı şehirleri, tehlike anlarında toplulukların sığındığı yerlerdi.
Alanda öne çıkanlar
Göreme Açık Hava Müzesi'ndeki Karanlık, Elmalı ve Tokalı kiliselerinin freskleri; Uçhisar ve Ortahisar kaya kaleleri; Zelve ve Paşabağ'daki peribacası kümeleri; Derinkuyu ve Kaymaklı yeraltı şehirleri.
Bugün ve ziyaret
Kapadokya, Türkiye'nin en çok ziyaret edilen bölgelerinden biri. Kayaya oyulmuş mekânlar bugün de depo, ev ve otel olarak kullanılır. Yoğun turizm ve yeni yapılaşma, alanın korunmasında en çok tartışılan konular arasında.
Bazı kiliselerde figürlü freskler yerine yalnızca kırmızı aşı boyasıyla çizilmiş haç ve geometrik desenler bulunur. Bunların bir kısmı, tasvir yasağının uygulandığı İkonoklazma dönemiyle ilişkilendirilir.
Sık sorulan sorular
Göreme Milli Parkı ve Kapadokya Kayalık Alanları nerede?
Göreme Milli Parkı ve Kapadokya Kayalık Alanları, Nevşehir sınırları içinde yer alır. Alan İç Anadolu Bölgesi'ndedir.
Göreme Milli Parkı ve Kapadokya Kayalık Alanları hangi döneme aittir?
Alanın öne çıkan dönemi şöyle özetlenebilir: Bizans dönemi kaya yerleşimleri başta olmak üzere çok katmanlı.
Göreme Milli Parkı ve Kapadokya Kayalık Alanları UNESCO listesine ne zaman alındı?
1985 yılında UNESCO'nun şu listesine kaydedildi: Dünya Mirası Listesi (karma alan).
Göreme Milli Parkı ve Kapadokya Kayalık Alanları ziyaretinde neler görülebilir?
Göreme Açık Hava Müzesi'ndeki Karanlık, Elmalı ve Tokalı kiliselerinin freskleri; Uçhisar ve Ortahisar kaya kaleleri; Zelve ve Paşabağ'daki peribacası kümeleri; Derinkuyu ve Kaymaklı yeraltı şehirleri.
Kaynaklar
- UNESCO Dünya Mirası Merkezi, Dünya Mirası Listesi kaydı: Göreme Milli Parkı ve Kapadokya Kayalık Alanları (1985).
- T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü, Türkiye'deki Dünya Mirası alanları.
- UNESCO Türkiye Millî Komisyonu yayınları.
Aynı türden diğer kayıtlar
Bergama Çok Katmanlı Kültürel Peyzaj Alanı
İzmir
Attalos hanedanının başkenti Pergamon'un akropolü, Asklepion'u ve bugünkü Bergama'nın tarihi dokusu.
Diyarbakır Kalesi ve Hevsel Bahçeleri Kültürel Peyzajı
Diyarbakır
Dicle'ye bakan bazalt surlar, İç Kale ve kente yüzyıllarca yiyecek sağlayan Hevsel Bahçeleri.
Mardin Kültürel Peyzajı
Mardin
Mezopotamya ovasına bakan yamaçta, taş evleri, camileri ve kiliseleriyle teraslar halinde yükselen tarihi kent.
İç Anadolu Bölgesi'ndeki diğer alanlar
Divriği Ulu Camii ve Darüşşifası
Sivas
Cami ile şifahaneyi tek bir yapı kütlesinde birleştiren, taç kapılarındaki taş işçiliğiyle ünlü 13. yüzyıl eseri.
Hattuşa: Hitit Başkenti
Çorum
Hitit İmparatorluğu'nun başkenti; kent kapıları, tapınakları ve yakınındaki Yazılıkaya açık hava tapınağıyla Tunç Çağı Anadolu'sunun en önemli merkezlerinden.
Çatalhöyük Neolitik Kenti
Konya
Evlerine damlardan girilen, duvar resimleri ve kabartmalarıyla en iyi bilinen Neolitik yerleşimlerden biri.